Arbeidsmarkt

Technologische ontwikkelingen gaan razendsnel en hebben grote gevolgen voor de arbeidsmarkt: de wereld zal zowel maatschappelijk als economisch ingrijpend veranderen. Er zullen nieuwe beroepen en werkvormen ontstaan, terwijl er ook beroepen verdwijnen en bestaande functies zullen veranderen. Dit stelt eisen aan de huidige werkenden, zowel aan technici als niet-technici. ICT-vaardigheden worden steeds belangrijker en de houdbaarheid van beroepskennis wordt korter. Dit maakt het op peil houden van kennis nog belangrijker, net als het creëren van een cultuur waarin een leven lang blijven leren voor zowel werkgevers als werknemers een vanzelfsprekendheid is.

loading...

Landelijk

landelijk

Vacatures in de techniek en ICT

De vraag naar technische beroepen is momenteel op een hoogtepunt ten opzichte van de afgelopen zes jaar. Eind 2016 waren er naar schatting bijna 24.000 openstaande vacatures in de techniek, ten opzichte van 20.500 aan het begin van 2011.12

Dezelfde trend kan worden waargenomen binnen de ICT-sector. In de laatste twee kwartalen van 2016 is het aantal vacatures licht afgenomen, tot 12.100 . Dit is opmerkelijk, aangezien uit de conjunctuurenquête van het CBS blijkt dat een op de drie werkgevers in de ICT-dienstverlening productiebelemmeringen ervaart vanwege een tekort aan personeel. De daling in vacatures zou er op kunnen wijzen dat er niet zozeer sprake is van verzadiging, maar dat de vacatures minder online worden geplaatst, omdat werkgevers langs die weg toch onvoldoende geschikte kandidaten kunnen vinden. 

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Noordwest

Landsdeel noordwest

Vacatures in de techniek en ICT

Landsdeel Noordwest is de belangrijkste bijdrager aan het aantal ontstane vacature in de ICT binnen Nederland. In 2016 zijn 42% van de ICT-vacatures ontstaan in het landsdeel Noordwest.12 De vacatures voor ICT-beroepen hebben met 46% ook een groot aandeel binnen het totaal aantal vacatures. Dit aandeel van 46% is ook fors hoger dan het landelijke aandeel van 34%.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Noord

Landsdeel noord

Vacatures in de techniek en ICT

De bijdrage van landsdeel Noord aan het totaal aantal ontstane vacatures in de techniek en ICT binnen Nederland blijft beperkt. In 2016 zijn 6% van de vacatures in de techniek en 5% van de vacatures in de ICT ontstaan in landsdeel Noord.12 Het aandeel technische beroepen binnen het totale aantal ontstane vacatures ligt met 71% boven het landelijke aandeel van 64%.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Oost

Landsdeel oost

Vacatures in de techniek en ICT

Landsdeel Oost draagt in beperkte mate bij aan het totaal aantal ontstane vacatures in de techniek en ICT. Van het totaal aantal vacatures in 2016 is 16% afkomstig uit landsdeel Oost.12 Binnen de ontstane vacatures is driekwart afkomstig van vacatures gerelateerd aan technische beroepen, dit hoger dan het landelijke aandeel van 64%. In 2016 zijn 17% van de vacatures in de techniek en 13% van de vacatures in de ICT ontstaan in landsdeel Oost

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Zuidoost

LAndsdeel zuidoost

Vacatures in de techniek en ICT

Landsdeel Zuidoost draagt vooral bij de vacatures voor technische beroepen bij aan het totaal aantal ontstane vacatures. 22% van de vacatures voor technische beroepen is afkomstig uit landsdeel Zuidoost.12 Voor de ICT-beroepen gaat het om een aandeel van maar 15%. Het aandeel ICT-vacatures binnen het totaal aantal vacatures ligt met 28% daarom ook onder het landelijke aandeel van 34%.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Zuidwest

Landsdeel zuidwest

Vacatures in de techniek en ICT

De bijdrage van landsdeel Zuidwest aan het totaal aantal ontstane vacatures in de techniek is relatief groot. Van alle vacatures voor technische beroepen in Nederland komt 27% uit landsdeel Zuidwest.12 Voor de vacatures voor ICT beroepen ligt het aandeel met 23% iets lager. Als vervolgens voor landsdeel Zuidwest wordt gekeken naar het aandeel van technische beroepen in het totaal aantal vacatures, dan ligt dit met 68% in 2016 boven het landelijke gemiddelde van 64%.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Landelijk

landelijk

Vacatures in de techniek en ICT, per beroepsniveau

De stijging in het aantal technische en ICT-vacatures doet zich voor op alle niveaus, waarbij opvallend is dat afgelopen jaar de stijging sterker was naarmate het beroepsniveau lager was. Eind 2016 waren er naar schatting 12.500 openstaande vacatures12 voor het hogere beroepsniveau (t.o.v. 11.000 in 2015), 14.700 voor het middelbare/specialistische segment  (t.o.v. 12.200 in 2015) en 8.900 voor het lage/basisberoepsniveau (t.o.v. 6.400 in 2015).  

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Noordwest

Landsdeel noordwest

Vacatures in de techniek en ICT, per beroepsniveau

In landsdeel Noordwest is het aantal vacatures in de techniek in het laatste kwartaal van 2016 met meer dan 25% toegenomen t.o.v. laatste kwartaal 2015.12 Vooral op het lager beroepsniveau was de stijging met bijna 60% fors. Ten opzichte van het aantal vacatures in het eerste kwartaal van 2013 gaat het voor het lagere beroepsniveau zelfs om een stijging van bijna 200%. Binnen de ICT-sector is de stijging van het aantal vacature beperkt tot 7,5%, waarbij de grootste stijging met 9% voor de rekening kwam van het middelbaar beroepsniveau. Het is niet goed te zeggen of deze beperkte groei duidt op verzadiging, het kan er namelijk ook op duiden dat werkgevers hun vacatures niet meer openbaar maken omdat ze op die manier toch geen geschikte mensen kunnen vinden.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Noord

Landsdeel noord

Vacatures in de techniek en ICT, per beroepsniveau

Het aantal ontstane vacatures in landsdeel Noord is zowel in de techniek als ICT het afgelopen jaar fors toegenomen. De grootste stijging viel waar te nemen in de techniek op het middelbaar beroepsniveau. Het aantal vacatures nam daar in het laatste kwartaal van 2016 met bijna 50% toe ten opzichte van het laatste kwartaal van 2015.12 De verdeling van de ontstane vacatures naar opleidingsniveau komt voor landsdeel Noord bijna overeen met de landelijke verdeling.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Oost

Landsdeel oost

Vacatures in de techniek en ICT, per beroepsniveau

Het aantal ontstane vacatures in de ICT is in het laatste kwartaal van 2016 met 10% afgenomen ten opzichte van eind 2015.12 Het is niet goed te zeggen of deze afname duidt op verzadiging, het kan er namelijk ook op duiden dat werkgevers hun vacatures niet meer openbaar maken omdat ze op die manier toch geen geschikte mensen kunnen vinden. De daling is even groot op het middelbare en hoge beroepsniveau. Bij de techniek is juist een stijging te zien in het aantal vacatures. Daarbij geldt dat hoe lager het beroepsniveau hoe hoger de stijging is. De stijging op het lagere beroepsniveau bedroeg in het laatste kwartaal van 2016 maar liefst 45% ten opzichte van een jaar eerder.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Zuidoost

Landsdeel zuidoost

Vacatures in de techniek en ICT, per beroepsniveau

Binnen landsdeel Zuidoost is een tweedeling te zien tussen de techniek en ICT. Het aantal vacatures voor technische beroepen is het laatste kwartaal van 2016 met 40% toegenomen ten opzichte van een jaar eerder.12 De stijging doet zich voor op alle beroepsniveaus, waarbij de stijging op het lagere beroepsniveau het grootste is. Voor de ICT-beroepen neemt het aantal vacatures ook toe, maar met een stijging van 6%, fors minder dan bij de technische beroepen. Bij de ICT-beroepen nemen de vacatures op zowel het middelbare als hogere beroepsniveau even hard toe.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.
loading...

Zuidwest

Landsdeel zuidwest

Vacatures in de techniek en ICT, per beroepsniveau

In landsdeel Zuidwest is het aantal ontstane vacatures voor zowel technische als ICT-beroepen het afgelopen jaar toegenomen. Binnen de ICT-beroepen steeg het aantal ontstane vacatures in het laatste kwartaal van 2016 met 6% ten opzichte van een jaar eerde.12 De stijging was alleen waar te nemen op het hogere beroepsniveau (9%). Op het middelbare beroepsniveau nam het aantal ontstane vacatures met één procent af. Bij de technische beroepen steeg het aantal ontstane vacatures met 30% beduidend harder. Daarbij geldt hoe hoger het beroepsniveau, hoe hoger de stijging. Op het hogere beroepsniveau nam het aantal ontstane vacatures in het laatste kwartaal van 2016 met meer dan 40% toe ten opzichte van een jaar eerder.

  • 1. Bron: UWV.
  • 2. De grafiek geeft de geïndexeerde cijfers weer, waarbij Q1 van 2011 = 100.

Krapteberoepen in de techniek en ICT

Het UWV constateerde begin 2017 dat er in de techniek en ict op verschillende niveaus sprake is van moeilijk vervulbare vacatures, maar dat de meeste technische krapteberoepen zich op middelbaar beroepsniveau bevinden.1 Op het lagere beroepsniveau hebben de krapteberoepen vooral betrekking hebben op de bouw, op middelbaar en hoger niveau gaat het vooral om de installatie- en elektrotechniek, metaalbewerking, werktuigbouw. Dit zijn de krapteberoepen, uitgesplitst per beroepsniveau:

  • Lager beroepsniveau/basisvakmanschap: grond- en kabelwerkers, straatmakers, metselaars, stukadoors, timmermannen, schilders en CNC-machinebedieners.
  • Middelbaar beroepsniveau/specialistisch vakmanschap: loodgieters, elektriciens, CV-installatie monteurs, allround elektromonteurs, lassers, CNC-verspaners, constructiewerkers, machinemonteurs, meet- en regeltechnici en procesoperators, technisch tekenaars/calculators/werkvoorbereiders.
  • Hoger en wetenschappelijk beroepsniveau: ontwerp-constructeur, procestechnologen en ervaren personeel om grote complexe projecten te leiden.

Binnen de ICT is er nog steeds sprake van grote krapte, maar deze heeft zich wel gestabiliseerd. Het gaat wel nog steeds om vacatures op hoger en wetenschappelijk niveau, zoals programmeurs (.NET, java C, C#), security-specialisten, systeemanalisten en datawarehouse ontwikkelaars. Daarnaast is het lastig om ontwerpers te vinden voor industriële automatisering (zoals bijv. smart industry). 

loading...

Landelijk

landelijk

WERKLOOSHEID ONDER TECHNICI

De werkloosheid onder technici is het afgelopen jaar aanzienlijk afgenomen: van 6,3% in 2015 tot 5,1% in 2016. Dit is lager dan het gemiddelde werkloosheidspercentage van 5,4%. Het UWV verwacht dat de krapte in de techniek en ICT de komende jaren zal voortduren.1
Technici onder de 35 jaar en boven de 55 jaar zijn vaker werkloos dan de technici tussen de 35 en 55 jaar. Daarnaast blijft de werkloosheid onder vrouwelijke technici (8,6%) aanzienlijk hoger dan de werkloosheid onder mannelijke technici (4,7%).

Werkloze technici vinden relatief snel weer een baan: 75% van de technici in de WW vindt binnen een jaar maanden na de start van de WW werk, t.o.v. 66% gemiddeld. ICT’ers vormen de uitzondering: hun aandeel werkhervattingen ligt ongeveer op het landelijk gemiddelde. Daarbij moet wel opgemerkt worden dat het aandeel duurzame werkhervattingen een stuk hoger ligt: van de ICT’ers is ongeveer tweederde van de werkhervatters tenminste 12 maanden aaneengesloten aan het werk, onder technici is dit ongeveer de helft.2

loading...

Noordwest

Landsdeel Noordwest

WERKLOOSHEID ONDER TECHNICI

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Noordwest 4,7%. Dit percentage ligt net onder het landelijke gemiddelde van 5,1%. Ten opzichte van vorig jaar is het werkloosheidspercentage met bijna één procentpunt afgenomen.

loading...

Noord

Landsdeel Noord

WERKLOOSHEID ONDER TECHNICI

De werkloosheid onder technisch opgeleiden is in landsdeel Noord met 6,7% hoger dan het landelijke gemiddelde van 5,1%. Het werkloosheidspercentage is wel fors lager dan vorig jaar toen het nog 7,8% bedroeg.

loading...

Oost

Landsdeel Oost

WERKLOOSHEID ONDER TECHNICI

In landsdeel Oost was het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden in 2016 5,6%. Dit is nipt lager dan het werkloosheidspercentage van 2015 dat destijds nog 5,8% bedroeg. Het werkloosheidspercentage ligt nu, in tegenstelling tot 2015, wel boven het landelijke gemiddelde van 5,1%.

loading...

Zuidoost

Landsdeel Zuidoost

WERKLOOSHEID ONDER TECHNICI

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Zuidoost sterk afgenomen in 2016. Waar het werkloosheidspercentage in 2015 nog 6,2% bedroeg, was dit in 2016 gedaald tot 4,1%. Het werkloosheidspercentage in landsdeel Zuidoost ligt nu ook een procentpunt onder het landelijke gemiddelde van 5,1%.

loading...

Zuidwest

Landsdeel zuidwest

WERKLOOSHEID ONDER TECHNICI

De werkloosheid onder technisch opgeleiden ligt in landsdeel Zuidwest met 5,2% boven het landelijke gemiddelde van 5,1%. Het werkloosheidspercentage is ten opzichte van 2015 wel met 1,5 procentpunt afgenomen.

loading...

Landelijk

landelijk

VERDELING BANEN PER technische sector

Van de 1.487.000 mensen met een technisch beroep is 54% (800.000 personen) werkzaam in één van de zeven technische sectoren. Het aantal mensen met een technisch beroep is in 2016 licht gestegen met 1,7% (25.000 personen) ten opzichte van 2015. De bouw- en metaalindustrie blijven net als de voorgaande jaren de twee grootste sectoren. Zij vertegenwoordigen samen 54% van het aantal technische beroepen binnen de technische sectoren; dit is een daling van 2 procentpunt ten opzichte van 2015.

loading...

Noordwest

Landsdeel noordwest

VERDELING BANEN PER technische sector

In landsdeel Noordwest zijn 351.000 mensen (24% van het totaal aantal in Nederland) actief in een technisch beroep. Bijna de helft (47%) van deze groep is actief in een van de technische sectoren. De bouw is met een aandeel van 38% binnen de technische sectoren, de sector waarin de meeste personen werkzaam zijn. Op een tweede plek staat de ICT met een aandeel van 19%. Dit ligt ver boven het landelijke aandeel van 13%. In landsdeel Noordwest zijn relatief gezien vooral minder mensen aan het werk in de metaalindustrie. Het aandeel van de metaalindustrie binnen de technische sectoren is 15%, ruim onder het landelijke aandeel van 20%.

loading...

Noord

Landsdeel noord

VERDELING BANEN PER technische sector

Ongeveer 10% (147.000 personen) van de bevolking in Nederland die werkzaam is in een technisch beroep werkt in landsdeel Noord. Het gros (61%: 89.000 personen) van de werkenden met een technisch beroep in landsdeel Noord is werkzaam in een van de technische sectoren. Met 35% is de bouw de sector waarin de meeste technici in landsdeel Noord werkzaam zijn. Dit ligt nipt boven het landelijke aandeel, waar 34% van de technici werkzaam is in de bouw. In de ICT- en metaalsector zit landsdeel Noord met een aandeel van respectievelijk 9% en 18% onder het landelijke aandeel (13% ICT en 20% metaal).

loading...

Oost

Landsdeel oost

VERDELING BANEN PER technische sector

Bijna 20% (269.000 personen) van de mensen die werkzaam is in een technisch beroep is dat in landsdeel Oost. Van deze groep is 59% werkzaam in een van de technische sectoren. Landsdeel Oost zit hiermee boven het landelijke aandeel van 54%. Net als de landelijke trend is de bouw met een aandeel van 31% de populairste technische sector. Het aandeel is het afgelopen jaar wel met bijna drie procentpunt gedaald. De ICT-sector heeft in landsdeel Oost slechts een aandeel van 11% binnen de technische sectoren. Dit aandeel zit onder het landelijke gemiddelde van 13%.

loading...

Zuidoost

Landsdeel zuidoost

VERDELING BANEN PER technische sector

In landsdeel Zuidoost zijn 272.000 personen werkzaam in een technisch beroep, 18% van het totaal aantal personen werkzaam in een technisch beroep in Nederland. Van deze personen is 61% personen werkzaam in een van de technische sectoren, waar de metaalindustrie met een aandeel van 30% de belangrijkste sector is. Landsdeel Zuidoost zit met dit aandeel voor de metaalsector boven het landelijke aandeel van 20%. Het aandeel van de bouwsector blijft met 29% achter bij het landelijke aandeel van 34%. Ook de ICT-sector scoort het met een aandeel van 9% lager dan het landelijke beeld (13%).

loading...

Zuidwest

Landsdeel zuidwest

VERDELING BANEN PER technische sector

Van het aantal personen dat werkzaam is in een technisch beroep is meer dan 26% (392.000 personen) actief in landsdeel Zuidwest. Iets meer dan de helft van deze groep (53%) is werkzaam in een van de technische sectoren. De belangrijkste werkverschaffer binnen de technische sectoren is met een aandeel van 34% de bouwsector. De metaalindustrie staat met een aandeel van 17% op de tweede plek. In de ICT-sector zit landsdeel Zuidwest met een aandeel van 15% boven het landelijke aandeel van 13%.

loading...

Werkzaam in de techniek

57% van de mensen die in 2016 een technisch beroep uitvoerden, zijn technisch opgeleid. In 2013 was dit percentage 53%.  Het aandeel dat werkzaam is in een technisch beroep en geen technische opleiding heeft gevolgd is 39%. Het betreft hier bijvoorbeeld functies op het snijvlak van meerdere sectoren, waarbij de opleiding wel technische componenten bevat, maar niet als technische opleiding geregistreerd wordt. Voorbeelden hiervan zijn te vinden in de agrarische sector en de logistiek. Ook gaat het om de zij-instromers, die bijvoorbeeld binnen een organisatie worden opgeleid.

loading...

De meest voorkomende technische beroepen

De meest voorkomende technische beroepen waarbinnen personen werkzaam zijn, per opleidingsniveau:

  • Hoger opgeleiden: software- en applicatieontwikkelaars, ingenieurs (geen elektrotechniek) en technici bouwkunde en natuur (samen 65% of 304.650 personen);
  • Middelbaar opgeleiden: elektriciens en elektronicamonteurs, software- en applicatieontwikkelaars, technici bouwkunde en natuur, timmerlieden, productieleiders industrie en bouw en automonteurs (samen 45% of 155.710 personen);
  • Lager opgeleiden: timmerlieden, hulpkrachten bouw en industrie, productiemachinebedieners, bouwarbeiders ruw- en afbouw, elektriciens en elektronicamonteurs en metaalbewerkers en constructiewerkers (samen 52% of 180.440 personen).
loading...

Werkenden in de techniek naar opleidingsniveau

Het grootste gedeelte van de personen die in 2016 werkzaam waren in een technisch beroep, is middelbaar opgeleid (46%). Vrouwelijke technici zijn relatief vaker hoogopgeleid: 42% van de vrouwen heeft een hbo- of wo-opleiding, ten opzichte van 28% van de mannen. Jonge technici (tot 35 jaar) zijn relatief ook vaker hoogopgeleid dan technici van 35 jaar of ouder. 

loading...

Waar werken technici?

Een groot deel van de mensen die een technische opleiding heeft afgerond, gaat aan de slag in een niet-technisch beroep. Het percentage technisch opgeleiden dat niet in de techniek werkt neemt toe met de leeftijd: in 2016 gaat het bij technici onder de 35 jaar om 32%, terwijl het bij de 55-plussers om 47% gaat. Dit kunnen echter wel management- of verkoopfuncties zijn waarbij een technische achtergrond een vereiste is.

Relatief weinig vrouwen met een technische opleiding werken in een technisch beroep: 27% ten opzichte van 57% van de mannen. Vrouwelijke technici zijn bijvoorbeeld vaak werkzaam als verkoopmedewerker detailhandel, administratief medewerker of als bedrijfskundige en organisatieadviseur (samen 44% van de niet-technische beroepen).

loading...

Niet-technische beroepen waarin technici werken

Afhankelijk van het opleidingsniveau komen technisch opgeleiden terecht in verschillende niet-technische beroepen:

  • Hoger opgeleide technici: bedrijfskundige, organisatieadviseur of manager productie (samen 15%).
  • Middelbaaropgeleide technici: transportplanner, logistiek medewerker of verkoopmedewerker detailhandel (samen 16%).
  • Lager opgeleide technici: vrachtwagenchauffeur, lader, losser en vakkenvuller (samen 20% van de niet-technische beroepen).1
  • 1. Deze cijfers zijn begin juli 2017 (dus na lancering van de website op 26 juni 2017) door CBS herzien. De gecorrigeerde tabel wordt hier getoond.
loading...

Verdeling technische beroepen per sector naar achtergrondkenmerken

In de sector overige industrie werken relatief gezien de meeste 55 plussers (23%). In de ICT-sector werken relatief gezien de meeste technici onder de 35 jaar (42%). Dit is ook de sector waarin relatief gezien de meeste hoogopgeleide mensen werkzaam zijn (68%, net als in 2015). De bouw- en overige industrie blijven de sectoren met de minste hoog opgeleide technici (9%), maar kent wel een stijging van respectievelijk 1 en 2 procentpunt ten opzichte van 2015.

Het aandeel vrouwen is nog steeds het hoogst binnen de voedingsmiddelenindustrie (23%), terwijl de minste vrouwelijke technici werken binnen de bouwindustrie (1%). De grootste relatieve stijging ten opzichte van het voorgaande jaar is opnieuw waar te nemen binnen de energiesector: het aandeel vrouwelijke technici steeg in 2016 met 3 procentpunt naar 11%

loading...

Kenmerken van werkenden in de techniek: geslacht

Van alle personen die in 2016 werkzaam waren in een technisch beroep, is 13% vrouw. Het percentage vrouwen is van 2013-2016 licht toegenomen met één procentpunt. Het aandeel vrouwen neemt toe met het opleidingsniveau: het gaat om 18% onder de hoogopgeleide werkenden in de techniek.