Ontwikkeling arbeidsvraag

Technologische ontwikkelingen gaan razendsnel en hebben grote gevolgen voor de arbeidsmarkt: de wereld verandert zowel maatschappelijk als economisch gezien. Er ontstaan nieuwe beroepen en werkvormen, terwijl er ook beroepen verdwijnen en bestaande functies veranderen. Dit stelt eisen aan de huidige werkenden, zowel aan technici als niet-technici. ICT-vaardigheden worden steeds belangrijker en de houdbaarheid van beroepskennis wordt korter. Dit maakt het op peil houden van kennis nog belangrijker, net als het creëren van een cultuur waarin een leven lang blijven leren voor zowel werkgevers als werknemers een vanzelfsprekendheid is.

Hoe ontwikkelt de vraag naar techniek en ICT zich momenteel? In welke functies zijn vacatures moeilijk te vervullen? En hoe verhoudt de arbeidsvraag zich tot werkloosheidscijfers onder personen met een technische opleidingsachtergrond? Op deze pagina vindt u cijfers over de ontwikkeling van de vraag naar technisch personeel.

Bij vacaturecijfers en werkloosheidscijfers worden naast landelijke data ook data van landsdelen weergegeven. Iedere regio heeft een andere arbeidsmarktsituatie. Het doel van het Techniekpact is dat de uitvoering aansluit bij de ambities van de regio. Alleen zo kan ook de aansluiting van het onderwijs op de regionale arbeidsmarkt én het behouden van voldoende werkgelegenheid binnen de technische sector optimaal worden georganiseerd. Binnen de vijf landsdelen, en de regio’s daarbinnen, vindt daarom de uitvoering plaats op basis van één of meerdere regionale Techniekpact-agenda’s.

loading...

Landelijk

landelijk

Vacatures in de techniek

De vraag naar technische beroepen is de afgelopen drie jaar gestegen. In het vierde kwartaal van 2018 waren er naar schatting 71.300 openstaande vacatures in de techniek, ten opzichte van 41.200 aan het begin van 2016.1

De stijging in het aantal technische vacatures doet zich voor op alle niveaus.2 In het vierde kwartaal van 2018 waren er naar schatting 8.100 openstaande vacatures voor het hogere beroepsniveau (t.o.v. 4.500 begin 2016), 30.800 voor het middelbare segment (t.o.v. 16.700 begin 2016) en 32.400 voor het lager beroepsniveau/basisvakmanschap (t.o.v. 20.000 begin 2016).

loading...

Noordwest

Landsdeel noordwest

Vacatures in de techniek

In landsdeel Noordwest is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in technische beroepen 16.400.1 Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 9.800 vacatures.

De grootste stijging vindt plaats op middelbaar beroepsniveau, namelijk van 4.100 vacatures in het eerste kwartaal van 2016 tot 7.800 vacatures in het vierde kwartaal van 2018.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251
loading...

Noord

Landsdeel noord

Vacatures in de techniek

In landsdeel Noord is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in technische beroepen 4.800.1 Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 2.500 vacatures. 

De grootste stijging vindt plaats op het basisberoepsniveau, namelijk van 1.200 vacatures in het eerste kwartaal van 2016 tot 2.400 vacatures in het vierde kwartaal van 2018.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Oost

Landsdeel oost

Vacatures in de techniek

In landsdeel Oost is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in technische beroepen 13.700.1 Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 6.900 vacatures.

De grootste stijging vindt plaats op het basisberoepsniveau, namelijk van 3.300 vacatures in het eerste kwartaal van 2016 tot 6.700 vacatures in het vierde kwartaal van 2018.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Zuidoost

Landsdeel zuidoost

Vacatures in de techniek

In landsdeel Zuidoost is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in technische beroepen 16.200.1 Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 9.300 vacatures. 

De grootste stijging vindt plaats op middelbaar beroepsniveau, namelijk van 3.600 vacatures in het eerste kwartaal van 2016 tot 6.600 vacatures in het vierde kwartaal van 2018.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Zuidwest

Landsdeel zuidwest

Vacatures in de techniek

In landsdeel Zuidwest is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in technische beroepen 18.400.1 Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 11.800 vacatures.

De grootste stijging vindt plaats op middelbaar beroepsniveau, namelijk van 4.800 vacatures in het eerste kwartaal van 2016 tot 8.000 vacatures in het vierde kwartaal van 2018.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Landelijk

landelijk

Vacatures in de ICT

Een vergelijkbare, maar minder sterke trend kan worden waargenomen binnen de ICT beroepen. In het vierde kwartaal van 2018 waren er naar schatting 15.100 openstaande vacatures in de ICT, ten opzichte van 11.100 aan het begin van 2016.1 In lijn met deze stijging blijkt uit de conjunctuurenquête van het CBS dat rond de 40% van de werkgevers in de ICT-dienstverlening productiebelemmeringen ervaart vanwege een tekort aan personeel in april 2019.2 Het UWV verwacht dat de krapte in zowel de techniek als ICT de komende jaren zal voortduren.3

De stijging in het aantal ICT-vacatures doet zich voor op zowel het middelbare als op het hogere beroepsniveau, waarbij de stijging iets sterker is op het hogere beroepsniveau.4 Op het lagere beroepsniveau zijn geen ICT vacatures. In het vierde kwartaal van 2018 waren er naar schatting 10.300 openstaande vacatures voor het hogere beroepsniveau (t.o.v. 7.600 begin 2016) en 4.800 voor het middelbare segment (t.o.v. 3.400 begin 2016).

loading...

Noordwest

Landsdeel noordwest

Vacatures in de ict

In landsdeel Noordwest is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in ICT beroepen 6.100.1  Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 4.600 vacatures.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Noord

Landsdeel noord

Vacatures in de ict

In landsdeel Noord is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in ICT beroepen 600.1  Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 500 vacatures.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Oost

Landsdeel oost

Vacatures in de ICT

In landsdeel Oost is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in ICT beroepen 2.300.1  Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 1.500 vacatures.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Zuidoost

Landsdeel zuidoost

Vacatures in de ICT

In landsdeel Zuidoost is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in ICT beroepen 2.300.1  Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 1.700 vacatures.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.
loading...

Zuidwest

Landsdeel zuidwest

Vacatures in de ict

In landsdeel Zuidwest is in het vierde kwartaal van 2018 het aantal openstaande vacatures in ICT beroepen 3.600.1 Dit is een stijging ten opzichte van begin 2016. Toen waren er 2.500 vacatures.

  • 1. Bron: UWV. In 2017 heeft UWV de methodiek om een schatting van de vacaturemarkt te maken gewijzigd. Deze wijziging betekent een verbeterde schatting van vacatures waarbij via intermediairs wordt geworven. Hierdoor kunnen cijfers afwijken van eerder gepubliceerde aantallen. Zie ook: https://www.werk.nl/xpsimage/wdo_012251.

Moeilijk vervulbare vacatures in de techniek

Het UWV ziet dat er in de techniek op verschillende niveaus sprake is van moeilijk vervulbare vacatures. UWV heeft in maart 2019 een top-15 van beroepen samengesteld waarvoor het het lastigst is om personeel te vinden.1 Deze zogenaamde ‘krapste beroepen’ bevinden zich bijna allemaal in de ICT en techniek.

De algemene lijst met krapteberoepen2 bestaat uit de volgende beroepen, uitgesplitst per beroepsniveau:

  • Lager beroepsniveau/basisvakmanschap: binnen het lager beroepsniveau hebben de krapteberoepen vooral betrekking op de bouw. Het gaat om de functies hulparbeiders bouw, grondwerkers weg- en waterbouw en slopers bouw/asbestverwijderaars.
  • Middelbaar beroepsniveau/specialistisch vakmanschap: er is krapte in enkele tientallen beroepen in verschillende richtingen zoals bouw, installatietechniek en industrie. Een greep uit de beroepen: loodgieters, elektriciens, stratenmakers, rioleringsmedewerkers, schilders, dakdekkers, glaszetters, lassers, operators procesindustrie/voedingsindustrie en CNC-verspaners/-programmeurs. Ook is er behoefte aan tekenaars, werkvoorbereiders en calculators in zowel bouw, installatie- en elektrotechniek als werktuigbouw.
  • Hoger en wetenschappelijk beroepsniveau: projectleiders/ontwerp-constructeurs in zowel bouw, installatietechniek als werktuigbouw, procestechnologen, ontwerpers industriële automatisering, embedded software engineers en technisch-commercieel personeel.

Moeilijk vervulbare vacatures in de ICT

Binnen de ICT is sprake van een zeer krappe arbeidsmarkt.1 50% van de vacatures is moeilijk vervulbaar. Geen enkele andere beroepsrichting kent zo’n sterke mate van krapte. De krapte in de ICT komt met name voor op hbo-niveau: 80% van de moeilijk vervulbare vacatures gaat om hbo-functies. 14% van de moeilijk vervulbare ICT vacatures zijn op wo-niveau en 5% op mbo-niveau. Krapteberoepen zijn programmeurs/developer specifieke talen (.NET, java, C, C#, PHP), BI-specialisten, data-scientists, netwerkbeheerders, testdevelopers, securityspecialisten, architecten ICT en systeemontwikkelaars.

loading...

Landelijk

landelijk

Werkloosheid onder personen met een technische opleidingsachtergrond

De werkloosheid onder personen met een technische opleidingsachtergrond is het afgelopen jaar aanzienlijk afgenomen: van 4% in 2017 tot 3,1% in 2018.1 Dit is lager dan het gemiddelde werkloosheidspercentage van 4,8% in 2018.2

Technisch opgeleiden jonger dan 35 jaar (3,7%) en ouder dan 55 jaar (4,3%) zijn relatief vaker werkloos dan de technici tussen de 35 en 54 jaar (2,4%). In absolute aantallen gaat het om 16.000 personen onder 35 jaar, 19.000 personen tussen de 35 en 54 jaar en 13.000 personen boven de 55 jaar.

Lager opgeleide technici zijn relatief vaker werkloos (4,3%) dan middelbaar (3%) en hoger opgeleide (2,8%) technici. In 2018 waren er 11.000 lager opgeleide, 20.000 middelbaar opgeleide en 17.000 hoger opgeleide technici werkloos.

Tussen 2017 en 2018 is het percentage werkloze technische vrouwen 1,4 procentpunt afgenomen van 6,8% naar 5,4%. Bij mannen is het 0,8 procentpunt afgenomen van 3,6% naar 2,8%. In totaal waren in 2018 11.000 vrouwen en 37.000 mannen met een technische opleidingsachtergrond werkloos.

  • 1. Bron: CBS maatwerk Arbeidsdeelname van technici, 2013-2018
  • 2. Bron: CBS Arbeidsdeelname en werkloosheid. Let op dat bij de berekening uitgegaan is van de definitie beroepsbevolking van 15 tot 65 jaar en een 12-uursgrens. Dit geldt voor zowel de werkloosheid onder personen met een technische opleidingsachtergrond als voor de werkloosheid onder de algemene beroepsbevolking.
loading...

Noordwest

LANDSDEEL NOORDWEST

WERKLOOSHEID ONDER PERSONEN MET EEN TECHNISCHE OPLEIDINGSACHTERGROND

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Noordwest 3,4% (13.000 personen). Dit percentage ligt iets boven het landelijke gemiddelde van 3,1% (van personen met een technische opleidingsachtergrond). Ten opzichte van vorig jaar is het werkloosheidspercentage behoorlijk afgenomen, met 1,4 procentpunt. Vorig jaar was het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden 4,8%.

loading...

Noord

LANDSDEEL NOORD

WERKLOOSHEID ONDER PERSONEN MET EEN TECHNISCHE OPLEIDINGSACHTERGROND

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Noord 4,1% (6.000 personen). Dit percentage ligt boven het landelijke gemiddelde van 3,1% (van personen met een technische opleidingsachtergrond). Ten opzichte van vorig jaar is het werkloosheidspercentage met 0,5 procentpunt afgenomen. Vorig jaar was het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden 4,6%.

loading...

Oost

LANDSDEEL OOST

WERKLOOSHEID ONDER PERSONEN MET EEN TECHNISCHE OPLEIDINGSACHTERGROND

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Oost 2,8% (8.000 personen). Dit percentage ligt iets onder het landelijke gemiddelde van 3,1% (van personen met een technische opleidingsachtergrond). Ten opzichte van vorig jaar is het werkloosheidspercentage met behoorlijk afgenomen, met 1,3 procentpunt. Vorig jaar was het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden 4,1%.

loading...

Zuidoost

LANDSDEEL ZUIDOOST

WERKLOOSHEID ONDER PERSONEN MET EEN TECHNISCHE OPLEIDINGSACHTERGROND

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Zuidoost 2,1% (6.000 personen). Dit percentage ligt onder het landelijke gemiddelde van 3,1% (van personen met een technische opleidingsachtergrond). Ten opzichte van vorig jaar is het werkloosheidspercentage met 0,7 procentpunt afgenomen. Vorig jaar was het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden 2,8%.

loading...

Zuidwest

LANDSDEEL ZUIDWEST

WERKLOOSHEID ONDER PERSONEN MET EEN TECHNISCHE OPLEIDINGSACHTERGROND

Het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden is in landsdeel Zuidwest 3,5% (15.000 personen). Dit percentage ligt iets boven het landelijke gemiddelde van 3,1% (van personen met een technische opleidingsachtergrond). Ten opzichte van vorig jaar is het werkloosheidspercentage met 0,3 procentpunt afgenomen. Vorig jaar was het werkloosheidspercentage onder technisch opgeleiden 3,8%.

loading...

Aantal/aandeel internationale technisch opgeleiden dat in Nederland blijft

Vanuit het buitenland komen jaarlijks duizenden studenten in Nederland aan de universiteit studeren. Een deel van de internationale studenten vindt na hun studie in Nederland een baan. Vanaf het afstudeercohort in 2006 heeft Nuffic in kaart gebracht of gediplomeerden in Nederland blijven. In de grafiek is zichtbaar welk percentage van de internationale studenten in de natuur- en techniekrichting1 vijf jaar na het behalen van hun diploma nog in Nederland is. Dit is vergeleken met het percentage afgestudeerden in andere richtingen. Te zien is dat relatief meer afgestudeerden van een natuur- en techniekstudie na vijf jaar nog in Nederland zijn. In meetjaar 2017 (afstudeercohort 2012) gaat het om ongeveer 37,3% van natuur- en techniek gediplomeerden en 20,5% van gediplomeerden in andere studierichtingen. Wel is er de afgelopen jaren een licht dalende trend in het relatieve aantal blijvers. In 2011 (afstudeercohort 2006) was het percentage blijvers onder natuur- en techniekgediplomeerden na vijf jaar namelijk 42,9%. Daar staat tegenover dat het absolute aantal internationale studenten is toegenomen en daarmee ook het absolute aantal blijvers van een natuur- of techniekstudie is toegenomen van 470 in 2011 (afstudeercohort 2006) tot 750 in 2017 (afstudeercohort 2012).2

  • 1. De indeling is gebaseerd op de ‘HOOP-gebieden’ van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, wat staat voor Hoger Onderwijs en Onderzoek Plan. Deze indeling bestaat uit de gebieden: gezondheidszorg, landbouw & natuurlijke omgeving, economie, recht, gedrag & maatschappij, taal & cultuur, onderwijs, natuur, techniek en sectoroverstijgend.
  • 2. Bron cijfers: Nuffic, ongepubliceerde data